Bóbr europejski

Bóbr europejski (Castor fiber), ssak z rzędu gryzoni, rodziny bobrowatych (Castoridae), obejmującej 2 gatunki, zamieszkujący głównie lasy liściaste nad brzegami wolno płynących rzek oraz jezior. Dawniej występował w całej Europie i środkowej Azji, dzisiaj jeszcze tylko w niektórych regionach Europy: Rodan, środkowa Łaba, południowa Norwegia, w Polsce na Suwalszczyźnie.
Bóbr jest największym europejskim gryzoniem a drugim po kapibarze w świecie. Dożywa 20 lat dojrzałość osiągając w wieku 2 lat. Bóbr ma młode raz w roku najczęściej 2-3 w miocie. Niegdyś bóbr był gatunkiem powszechnym na terytorium całej Polski. Mimo różnego rodzaju ochrony pod jaką był od dawna (pierwsze zarządzenia mające na celu ochronę bobra na terenie Państwa Polskiego wydał Bolesław Chrobry) z powodu postępującej antropogenizacji środowiska jego liczebność malała. Na początku wieku XX na terenie Polski bóbr występował już nielicznie tylko we wschodniej jej części, zaś w całej Europie jego liczebność nie przekraczała 2000 szt. W nowych granicach Polski po II Wojnie Światowej zlokalizowano tylko pojedyncze stanowiska jego bytowania. W roku 1958 powstała w Zakładzie Doświadczalnym PAN w Popielnie ferma bobrów, która zapoczątkowała ochronę aktywną tego gatunku. Zaczątek stada hodowlanego fermy stanowiło 8 zwierząt sprowadzonych z byłego ZSRR. W roku 1960 stan fermy został uzupełniony 9 bobrami pochodzącymi z likwidowanego rezerwatu w Oliwie k/ Gdańska. Mimo wypuszczania na wolność coraz większej liczby zwierząt wyhodowanych w Popielnie populacja bobra w Polsce rozwijała się w sposób mało zadowalający. Dopiero rozpoczęty w roku 1976 „Program aktywnej ochrony bobra” dał odpowiedni efekt. Inicjatywa ta powstała we współpracy szerokiego grona polskich myśliwych zrzeszonych w Polskim Związku Łowieckim oraz pracowników Stacji Badawczej PAN w Popielnie. W ramach programu przesiedlono do chwili obecnej ponad 1500 bobrów z pn-wsch. Polski w inne rejony kraju. Dając im większą przestrzeń życiową potęgującą efekty ochrony osiągnięto bardzo dobry efekt. Najbardziej aktualne inwentaryzacje wykazują w Polsce już ok. 20000 bobrów.
Sylwetka krępa o opływowym kształcie. Ciało pokryte gęstym futrem (do 23000 włosów/cm2). Ogon szeroki, spłaszczony, nieowłosiony, o łuskopodobnym wzorze naskórka. Przednie łapy małe, chwytne. Tylne zaś większe z palcami połączonymi błoną. Ubarwienie:U bobra europejskiego występują dwa typy umaszczenia: brązowy i czarny. Wymiary:U osobników dorosłych: długość ciała 90-140 cm, długość ogona ok. 30 cm, masa ciała max. do 36 kg
Latem bobry żywią się głównie roślinami wodnymi i przybrzeżnymi, zimą odżywiają się łykiem drzew liściastych (najczęściej topoli, wierzby), które zgromadziły w lecie. Drzewa stanowią jeden z budulców żeremi. Bobry bez problemu ścinają drzewa w okolicach rzek. Starają się ścinać drzewo w ten sposób, aby przewróciło się ono w kierunku rzeki. Kopie nory w brzegach rzek oraz wałach przeciwpowodziowych lub w brzegach jezior. W przypadku braku dogodnych miejsc buduje kopce z gałęzi i mułu, otoczone wodą, zwane żeremiami. Wejście do nory znajduje się pod wodą. Nora zaopatrzona jest także w otwór wentylacyjny. Czasami w żeremiu bobrów zamieszkują także piżmaki.
Żyje w stadach rodzinnych, przez całe życie pozostaje monogamistą. Jego pokarm stanowią przybrzeżne krzewy, liście, kora, miękkie drewno.
Okres godowy jest od stycznia do marca. Ciąża u samicy trwa 15 tygodni. Rodzi się 1-5 całkowicie owłosionych i patrzących na oczy młodych.
Najbardziej znaną cechą bobrów jest umiejętność budowy tam na rzekach i strumieniach. W ten sposób bobry potrafią spowodować zalanie znacznych obszarów, powodując szkody na uprawach i łąkach, dlatego czasem ludzie uważają je za szkodniki. Poza rysiem i wilkiem nie mają w zasadzie naturalnych wrogów. Dawniej polowano na bobry, by zdobyć ich cenne futro. Ogon, który jest pokryty łuskami podobnie jak u ryb, uważano za danie postne.